Strona główna ] Historia ] [ Spacer ] Galeria ] Turystyka ]


Przed wejściem na teren parku warto zwrócić uwagę na stojący na prawo od wejścia drewniany domek pomalowany na szaro. Był on dawniej własnością Jana Konopnickiego zarządcy tutejszych młynów. Częstym gościem w tym domu była w latach 1893-1903 matka właściciela, pisarka Maria Konopnicka.
Przez kamienny mostek i bramę wchodzimy na teren parku. Spacerując parkowymi alejkami co krok spotykamy najprzeróżniejsze obiekty architektoniczne. Są to zarówno zespoły budowli, jak również pojedyncze obiekty, luźno rozmieszczone elementy jak np. fragmenty kolumn, rzeźb czy wreszcie pozostałości dawnych do dziś nie zachowanych budowli. 

   
    Dom Konopnickiej        Kapitel           Grota Sybilli        Kapliczka   

Grota Sybilli - zbudowana z potężnych głazów narzutowych. Wejście do niej zakrywa żelazna krata, jej wylot znajduje się na szczycie usypanego nad nią pagórka. Nad wejściem do Groty widzimy kapliczkę z wnęką w której dawniej znajdowała się płaskorzeźba G. Staggiego przestawiająca Madonnę. Na wschodnim skraju wzniesienia stoi Domek Gotycki zbudowany w latach 1795-98 z cegły i rudy darniowej. Jego naroża zwieńczono dwiema wieżyczkami ozdobionymi stożkowatymi hełmami. W elewacji zach. znajduje się ceglany ostrołuk podzielony na mniejsze, we wschodniej wnęka ostrołukowa z oknem. Także od wschodu na poziomie gruntu znajduje się piwnica z otworami zamkniętymi kratą. Do Domku Gotyckiego przylega galeria z ostrołukowych arkad biegnąca w dół wzniesienia. W Domku Gotyckim księżna Helena urządziła ok. 1813 r. symboliczną kwaterę żołnierską dla swego syna Michała Gedeona - napoleońskiego generała i późniejszego przywódcy powstania listopadowego. W znajdującej się tam komnacie ustawiono gotyckie łoże pokryte lamparcią skórą, umieszczono krzyż, rzymskiego orła, zbroję rycerską z mieczem i hełmem. Na ścianach zawieszono portrety wodzów polskich, tarcze herbowe i mapy. Nie zabrakło rzeczy osobistych generała: kapelusza, odznaczeń, książek, wyposażenia sztabowego. Obecnie wnętrza Domku nie są udostępnione zwiedzającym.

   
  Domek Gotycki                              Łuk Grecki i Dom Murgrabiego

Łuk Grecki - zbudowany ok. 1785 r. z cegły i kamienia stanowi malowniczą oprawę widoku na Świątynię Diany od strony wschodniej. Łuk łączy się krótkim murkiem z wybudowanym kilka lat później Domem Murgrabiego. Budowlę tę wzniesiono na planie prostokąta z cegły, kamienia i rudy i częściowo otynkowano. Jej charakterystycznym elementem jest kwadratowa wieża zwieńczona blankami. W elewacji Domu Murgrabiego znajdują się małe okienka, blendy oraz dwie głowy hermowe i maszkaron dłuta Jana Michałowicza z Urzędowa. Przy wschodniej elewacji stoi studnia przykryta późnobarokową, kutą z żelaza kratą.

   
Maszkaron        Studnia            Sw.Diany                  Sfinks   

Świątynia Diany - zbudowana w 1783 r. wg. projektu Szymona Bogumiła Zuga. Jest ona centralną budowlą kompozycji parkowej, wzniesiono ją nad stawem do którego prowadzą w dół schody aż do samego lustra wody. Po obu stronach schodów umieszczono kamienne rzeźby: lwa i sfinksa. Świątynia została zbudowana na planie prostokąta z czterokolumnowym portykiem od strony stawu i półkolistym kolumnowym obejściem od strony pd-wsch. Zastosowano kolumny w stylu jońskim. Pod tympanonem widnieje napis w języku włoskim "Dove pace trovai d'ogni mia guerra" - cytat z sonetu Petrarki - Tutaj odnalazłem spokój po każdej mojej walce. Wnętrze świątyni podzielono na kilka pomieszczeń z których największa jest kwadratowa sala główna z czterema półkolistymi wnękami z parą kolumn korynckich i dwiema urnami po bokach. We wnękach umieszczono lustra. Ściany tej sali wykonano z białego stiuku, kolumny są barwy żółtej, a podłoga w szachownicę. Ozdobą sali jest plafon autorstwa J.P. Norblina Jutrzenka wyprowadzająca rumaki Apollina. Za salą główną po lewej znajduje się sześcioboczny Gabinet Etruski z zachowaną na ścianach i suficie polichromią o motywach antycznych i gotyckich. Pełnił on rolę muzeum. Po prawej znajduje się okrągła salka do której od zewnątrz przylega tzw. Przybytek Pana - bożka pasterzy, trzód i pastwisk ozdobiony jego atrybutami: fujarką i fletem. W części pd-wsch znajduje się okrągły przedsionek z drzwiami prowadzącymi na zewnątrz. Część dawnego wyposażenia świątyni jak słynna rzeźba głowy Niobe, biurko z lirami, mahoniowy tron z płaskorzeźbą orła rzymskiego na oparciu czy imitacje greckiej ceramiki znajdują się obecnie w pałacu w Nieborowie.

   
                   Świątynia Diany                          Akwedukt

Akwedukt - pierwotny wzniesiony nad ujściem rzeki do stawu został rozebrany. Obecna budowla została od podstaw zrekonstruowana w latach 1950-52 nad kanałem doprowadzającym wodę do stawu. W ściany Akweduktu wmurowano liczne elementy lapidarne pochodzące z XVI-XVIII w.

 Przybytek Arcykapłana czyli Łazienki. Jest to prostokątny, dwupiętrowy budynek z cegły kamienia i rudy. Od południa na poziomie piętra znajduje się taras otoczony kolumnami a pod nim kolebkowe przejście. W części górnej budynku jest wieżyczka z gołębnikiem. Od zachodu i północy niewielkie podwórka zamknięte murkami z otworami przejściowymi. Elewacje wzbogacone różnorakimi otworami i dużą ilością elementów lapidarnych. Jest ich tutaj prawie 200 i pochodzą one głównie z przebudowanej w 1782 r. kaplicy św. Wiktorii przy łowickiej kolegiacie ze znajdującego się tam nagrobka arcybiskupa J. Uchańskiego dłuta Jana Michłowicza z Urzędowa oraz z zamku prymasowskiego w Łowiczu. Pośrodku ściany wschodniej znajduje się ślepa arkada ujęta w kolumny między którymi umieszczono płaskorzeźbę z białego stiuku Gioacchina Staggiego - Nadzieja karmiąca Chimerę. Pod nią są dwa żeliwne rzygacze w kształcie lwich głów z których woda spływa do półokrągłego basenu ozdobionego maszkaronem.

   
Łazienki-widok ogólny, arkada, rzygacz, płaskorzeźba Staggiego

Cyrk Rzymski (Karuzel) - został zaprojektowany przez H. Ittara jako wysypany żwirem tor do gonitw zaprzęgów. Jego centralnym elementem jest Obelisk z napisem łacińskim Munifiecientiae Augustii Helena posuit - wskazujący, że postawiła go Helena Radziwiłłowa by uhonorować wspaniałomyślność króla S.A. Poniatowskiego. Na obu krańcach obwodu znajdują się paraboliczne obeliski umieszczone na bębnach kolumn.

  Głaz - przy dawnym wejściu do Arkadii z wykutym napisem w jęz. włoskim:

"O milsza nad inne arkadyjska ziemio,
Nad inne droższa i ukochana
którą dotykam stopą i myślą witam".

Dawniej ustawiony był u stóp Łuku Greckiego a w okresie międzywojennym usytuowano go przy domku dozorcy.

Trzon kolumny - luźno stojący, renesansowy,  opleciony winoroślą

Brama klasycystyczna- na zachodnim brzegu stawu leżą jej kamienne elementy : nadproże górą dwuspadowe, węgary i dwie kule na cokołach. Pierwotnie  brama ta znajdowała się na terenie cyrku, a później na Wyspie Uczuć, gdzie na ołtarzach Nadziei, Przyjaźni, Miłości, Wdzięczności i Wspomnień składano kwiaty.

Nakrywa sarkofagu - w południowej części parku w kształcie daszka z akroteriami - antyczna rzymska. Dawniej stanowiła element nie istniejącego dziś Grobowca Złudzeń ustawionego na tzw. Polach Elizejskich na drugim brzegu rzeki. W nim spoczywały prochy trzech zmarłych córek księżnej - Krystyny, Róży i Anieli.

    
 Obelisk         Kolumna               Brama                Sarkofag 

 


Strona główna ] Historia ] [ Spacer ] Galeria ] Turystyka ]